Nga Fatmir Terziu
"Atdheu: ylber i përjetshëm
ujëvarë malli
qiell dashurie
vetëtimë zjarri…"
Një "Ujëvarë Malli" ka mëse një vit që gumëzhin rafteve të bibliotekave private, të dashamirësve të poezisë, që kanë parë në vargjet e autorit Selman Lokja Atdheun, Shqipërinë, Kosovën, Deçanin, Vokshin legjendar, Kanadanë apo Amerikën dhe kanë mall të dëgjojnë nënën Zyher, 'Brothel Zenel', por që nuk 'duan të komentojnë' për Samitin e Kretës. Janë rreth 90 poezi të frymëzuara nga koloriti popullor i rrëfenjës dhe traditës popullore me nje gërshetim tradicionalen dhe bashkëkohoren në poezi. Është meraku dhe oratoria e Selman Lokjes që ndërthuret në pikanten rimuese të vargut që vetëm ecën e ecën si një vazhdimësi tejçuese.
Aty peshon kënga, fjala, thinjat e pleqërisë, fle dhe zgjohet kafsha shtëpiake, rrushja e lalës, mullarosi dhe e shoqja, madje edhe Darvini e Nastradini.
Sa domethënëse është retorika poetike e Selmanit në vargje kur atë e vizitojnë nipat, brezat e së ardhmes, kur bisedon me nënën, kur dialogon me Visarin apo kur paraqet kurbetin e burrave.
Selmani e sheh Shqipërinë në ëndërr, edhe pse vet ka lindur në Deçan të Kosovës dhe ka kaluar rininë auditoreve të Gjermanisë, Italisë dhe së fundi të Britanisë:
"Po ndodh shpesh këtu në Angli,
me u bashkue pleq e të ri
gra, fëmijë e vasha të reja,
s'na ndan gjuha, s'na ndan feja".
Duke vazhduar më tej ai në të njëjtën poezi shton:
"Shpesh në ëndërr shoh Shqipërinë,
tërë Mbishkodrën e Malsinë
pres një ditë atje të shkoj
nënë e babë të përqafoj".
Dhe ja ku buron kjo ujëvarë malli për vargjeshkruesin shqiptar:
"ylber i përjetshëm/ujëvarë malli/qiell dashurie/vetëtimë zjarri…".
I tillë është Atdheu për të. I tillë është edhe jetëzimi emror që ai u ka bërë fëmijëve të tij, ku spikat emri i qytetit të bukur shqiptar Vlora për vajzën e tij bukuroshe. Në bisedë me të birin ai zbulon:
"Këtu nuk jam vetëm,
por është dhe mami
bashkë me mua janë
Vlora dhe Arjani…"
| Other Articles: |
 |
PARISI KOT?! (30-01-2008) |
 |
LEDRI KURTI, NJË KRIJUESE QË DUHET VLERËSUAR (30-01-2008) |
 |
KUR POEZIA PYET: Ç'MOSHË KA SHQIPËRIA? (30-01-2008) |
 |
BOTËN ZUSKË ASNJË S'E NDREQ… (30-01-2008) |
 |
Ese me poetin nga Presheva, Mexhid Mehmetin (28-01-2008) |
 |
Rexhep Qosja per Romanin ''Jeta e dyfishte'' te Reshat Sahitaj (27-01-2008) |
 |
Alfred Papuçiu: Kujtim për një njeri të letrave (Tuni Papuçiu) (26-01-2008) |
 |
Këtej ku linda unë, era me njerëz të mirë fryn (26-01-2008) |
 |
Kastro, i fundit i komunizmit utopik (23-01-2008) |
 |
Pierre-Pandeli Simsia: "Hija e vetes" e Diana Seitaj-t (20-01-2008) |
 |
Druajtja, një sëmundje sociale (20-01-2008) |
 |
Lorena Strokaj: Charlotte (Anna) Perkins Gilman (Essay) (19-01-2008) |
 |
Marius Chelaru: Kushtrimi per te qendruar ne zemer te historise se popullit shqiptar (18-01-2008) |
 |
Skënderbeu i Karadakut (13-01-2008) |
 |
Pashku modern i letrave shqipe (08-01-2008) |
 |
Sarë Gjergji: Karl Poperi - vepra të zgjedhura (05-01-2008) |
 |
Korça ka lindur nga puthjet (04-01-2008) |
 |
Anila Xhekaliu: Mistika e një të panjohure... (03-01-2008) |
 |
Vasil PREMÇI: E shkruar me vrullin e eres... (03-01-2008) |
 |
Poezitë origjinale të Budit - (Studim) (03-01-2008) |
 |
Sarë Gjergji: Platoni per artin (01-01-2008) |
 |
Sarë Gjergji: Trajtesa mbi artin poetik - Epistula ad Pisones e Horacit (31-12-2007) |
 |
Kozeta Zylo: Kritiku “mik”, po e demton se tepermi edukimin e shijeve estetike te lexuesit (26-12-2007) |
 |
Me "DHEUN E ATIT" te Zef Pergeges (19-12-2007) |
 |
Ndue Ukaj: Jeta e letërsisë (17-12-2007) |
 |
Testamenti letrar i Bedri Dedjes (16-12-2007) |
 |
U dynd vdekja dhe gëlltitur mbet nga vargjet (16-12-2007) |
 |
Halil Haxhosaj: Gjakova në krijimtarinë letrare të Hasan Hasanit (13-12-2007) |
 |
Lexues dezertorë, lexues besnikë (02-12-2007) |
 |
Lexuesi në sofrën e poetit Stefan Martiko (02-12-2007) |
 |
Laureta Mema: Tek shtëpia e shkronjave... (30-11-2007) |
 |
Rrustem Geci: Ese letrar për veprën e Nebih Bunjakut, ''Një samit për simit“ (29-11-2007) |
 |
Sarë Gjergji në gjuhën rumune, apo Shpirti i gruas përmes syrit të burrit (25-11-2007) |
 |
Lazër Stani: Romani, “Ismaili, një histori shqiptare” i Gëzim Ziles (25-11-2007) |
 |
Nga Prend Buzhala - Poetika e kontemplacionit (19-11-2007) |
 |
Botimet fetare në Kosovë (14-11-2007) |
 |
Alma Papamihali dhe libri i saj i ri "Nën tingujt e natës" (12-11-2007) |
 |
Lasgush Poradeci kthehet... (10-11-2007) |
 |
“Kulti i librit” dhe paradokset e kohës... (10-11-2007) |
 |
Poeti Leom sipas revistës Natiunea të Bukureshtit (02-11-2007) |
 |
Pse rrinë jashtë Nobel-it gjenitë në historinë e shkrimit...?! (01-11-2007) |
 |
Copera kujtimesh per jeten e Mitrush Kutelit (01-11-2007) |
 |
Recensione të shkurtra për veprat: Nga vlerat e traditës dhe Kureshtje letrare (23-10-2007) |
 |
Jeton Kelmendi në rumanisht - një shpërthim autokton i shpirtit shqiptar (15-10-2007) |
 |
Historitë pa emra të njeriut "modern"! (14-10-2007) |
 |
Universi poetik te Ali Podrimja (13-10-2007) |
 |
Jorgo Bulo: Kriza e kritikës, është krizë e vlerave (12-10-2007) |
 |
Klara Kodra: Gjendja kritike e librit dhe kritika (12-10-2007) |
 |
Bukuria e vargut (08-10-2007) |
 |
Romantiku i harruar (05-10-2007) |
 |
Halil Haxhosaj FJALË E PLAGË (poezi) (03-10-2007) |
 |
Rizah Sheqiri në gjuhën rumune (25-09-2007) |
 |
Dimensioni semantik i dhembjes (23-09-2007) |
 |
Golgota e një populli martir në retrospektivë (16-09-2007) |
 |
Vepra me kritikë letrare me vlerë (14-09-2007) |
 |
Pas leximit të librit “Jeta e një kumarxhiu” të autorit Arben Subashi (03-09-2007) |
 |
Përse është poet modern Migjeni? (21-08-2007) |
 |
Figura e Kozmosit në veprën letrare (20-08-2007) |
 |
Mehmet Myftiu, autori i romanit për disidencën shqiptare (18-08-2007) |
 |
Fjalët dhe plagët e një poeti shqiptar (17-08-2007) |
 |
Kosova në vargjet poetike të Dritëro Agollit (13-08-2007) |
 |
Shpetim Kelmendi në Oazet e paradites (09-08-2007) |
 |
“Home”, një roman krejt i veçantë (01-08-2007) |
 |
Shënime për romanin “Tri motra në një qytet”, të shkrimtarit Petrit Palushi (29-07-2007) |
 |
Botues librash apo seksere te rendomte (21-04-2006) |
 |
Si lindi “Lahuta e Malcis” (18-04-2006) |
 |
Libri është i shenjtë (17-04-2006) |
 |
Poezia e ndaluar e Agim Gjakovës (15-04-2006) |
 |
Shkrimtarë, çfarë profesioni keni? (13-04-2006) |
 |
Skender Sherifi, Poezia Kentaur (10-04-2006) |
 |
Faslli Haliti, Poezia Qe Nuk Vdes (02-04-2006) |
 |
Bota si libër (27-03-2006) |
 |
Ekrem Bardha: Larg dhe Pranë Shqipërisë (24-03-2006) |
 |
Flutura Acka: Kryqi i harreses (18-03-2006) |
 |
Alfred Papuciu: Nxenesja e etur e gjuhes romanshe (14-03-2006) |
 |
Tonin Cobani: Variacione me fjalen komb (24-02-2006) |
 |
Bedri Myftari: Zonja e Ambasadorit (01-02-2006) |