Adem Zaplluzha: Letër atdheut (III)
| Friday, 05.20.2011, 12:58 PM |  

Adem Zaplluzha

 

Letër atdheut

 

Për një gllënjkë kaltërsie

 

PËR NJË GLLËNJKË KALTËRSIE

 

Nën urën e drunjtë

Notojnë gurët e kuqërremët

Ajo peshë e rënd

I bashkon të gjitha brigjet

 

Uji ecën me kujtesën e dërmuar

Vitet zbrazin mllefin

Nëpër gjuhën e lyshtrave

Kapërcejnë lloj- lloj fjalësh

 

Është fillimi i marsit

Në brendinë e shkumës

Xhelozia ka ngre kokën

Dhe e përtyp ëndrrën e Drinit

 

Më tutje

Shitësit dinak i fërkojnë duart

Kur e marrin lekun e parë

Një lloj i panjohur i zogjve

Shumë ultë fluturojnë

Nëpër syprinën e valëve

 

Lumëbardhi nuk e ndryshon fytyrën

Ashtu hijerëndë

Kalon nën urat e Prizrenit

Ikën diku me nguti

Ka etje malli

Shkon deri te brigjet e Jonit

Për një gllënjkë kaltërsie

 

 

NË LOTIN TIM

 

Sa herë që hy në lëkurën tënde

Dielli më ngroh më mirë

Frymëmarrja shpeshtohet

Dallgët e gjakut

Ndërrojnë rrjedhën

Për disa çaste

Zemra e ndryshon bioritmin

 

Shpeshtohen të rrahurat e zemrës

Kur më dalin parasysh

Sokakët e ngushta

Me kapakët e thyera të qepenave

 

I mati me pashë kalldrëmet

Më duket se çdo gjë është zvogëluar

Ose jam rritur unë

Në krahasim me grimcat e pluhurit

 

Disi llogaria nuk del si duhet

Përherë diçka më mungon

Ose i kam humbur që në fëmijëri

Të gjitha shejtanllëqet

 

Takohem me miqtë

Që tani më nuk njihemi

Dhe dukemi të largët

E të huaj

Nëpër xhamat e palara

Të sokakëve

Glasa  ngre kokën

Shikon kah lartësitë

 

 

II.

 

Hyj në shtëpinë time

S’mund t’i gjej as thonjtë

Që i kam fshehur dikur

Nëpër trarët e çatisë së vjetër

 

Më dalin parasysh

Disa imazhe të dyshimta

Nëpër skutat e oborrit

Lulet turpshëm i mbyllin sytë

 

Manës së zezë i skuqet fytyra

E ulë kokën deri në rrënjë

Pas ikjes së ushtarëve
që i shkundën pjeshkat

 

Çka paska ndodhur me qytetin tim

Nuk më njohin as kuajt

Që dikur kalëronim

Në flokët e thinjura të erës

 

Askush nuk më njeh

Sillem e pështillem si hija e huaj

Në shtëpinë time të rrënuar

Në flokun tim të këputur në disa pjesë malli

 

 

PËRMALLIMI

 

Këto pamje jeshile

Po dridhen në ajrin që ma e zë frymën

Në këtë lagje

Nuk paska mbetur askush

Që mund të ma shtrij dorën

 

Ikën të dashurit e mi

Nuk ua di as gurët e varreve

U tretën si zogjtë pa emër

Një natë

Shkuan në një udhëtim të gjatë

 

Kur më rrëmben nostalgjia

Më përvëlon një prush

Përmallimi

Ky zjarr që digjet ngadalë

Për së gjalli

Po do me më kallë

 

 

VALLJA E MORTIT

 

Befasisht më zuri shtreza

Këpucët qenkan rritur

Po ashtu

Edhe palltoja e vjetër

 

Eshtrat kërcasin
Si dëbora nën këmbë

E dimri ende nuk paska ardhur

Në qerpikët e mi

 

Nuk jam duke e njohur

Këtë fotografi

Në pasqyrën konkave

Shtrihet vallja përtej pluhurit

 

U janë  zbardhur flokët

Mikut tim

Ose ai atje përtej muranës

Po më përngjan mua


Më duket se po shndërrohem

Në diçka të padukshme

Jam zvogëluar

Si këmisha e dhëndërisë

 

Ndoshta nuk është e bardhë

S’mund t’i dallojë më

As ngjyrat

Miopia po e mbështjellë trurin tim

Me tisin e harresës

 

Kjo brymë në kokën time

Luan vallen e mortit

Jelet e doriut i lash peng

Lashtësisë së enigmave

 

 

ZGJOHEN FJALA

 

Kur të meken kujtimet miku im

Mbylli sytë

Si zogu krahët

Fundosu në retë e bardha

Ose në ëndrrën e së kaluarës

në daç

Shko përtej gjumit

Blej këpucë të reja

Se këmbët kanë nevojë të madhe

Për ripërtërije

 

Ti akoma duhet të ecësh

Ende ke kohë për të korrat

E dallgëve me shkumë

Kur tërbohet deti

 

Kjo fushë tërshëre

Veç ka nisur

Të lëshojë lastarë

Në trokun e kalit të bardhë

 

Më beso

Do të ketë më shumë bukë sivjet

Në djepin e fëmijërisë

Fluturuan të gjitha llojet e zogjve

 

Nëse i përkundim retë

Rriten  fushat në syrin e etjes

Kur gjethet e jonxhës

Hulumtojmë prejardhjen e barit

 

Ulu pranë cungut të djegur

Kur ja fshinë djersën lumit

Nuk është koha e ninullave

Do t’i lëmë këngët për një kohë tjetër

 

Ti rri zgjuar miku im

Rri me sy kah qielli

Kur kalojnë këndej kojrrilat

Mbaj mend

Atë çast

Në fund të tregimit

Zgjohen fjalët

Dhe i përqafojnë malet

 

 

AS QË KE KOHË TË NDALESH

 

Në mua sot
po zgjohet kjo botë me zgjyrë

I ka lyer të gjitha dritaret

Sa të gjata i paska duart nata

Kur zgjohet me ankthin

 

Dikur vonë të përqafojnë rrugët

Pasqyra buzëqesh

Me ballin e lagur

Duart jeshile shtrëngojnë frymëmarrjen

Të zbehet fytyra

Nga pluhuri rrëshqasin

Lumenj djersësh të acarta

 

As që ke kohë të ndalesh

Të pret një rrugë e gjatë

Gjethnajat drithërojnë

Me tërë qenien e mallit

Ti ecën drejtë të panjohurës

Deri te fytyra e jote

 

 

AS QË U INTERESOVE

 

Kur të mbërrijnë zërat

Deri te ti

Duhet të kërkosh ndihmë

Nga vegimet

Në të kundërtën

Të fundosen të gjitha ëndrrat

Në pikat e djersës

 

Mos e kthe kokën mbrapa

Nëse ja lë peng atdheut  dashurinë

Përpiqi t’i besosh vetvetes

Nëse do të jetosh në qetësi

 

Rrugët janë gjithmonë të gjata

Ato kurrë nuk përfundojnë

Si frazat e tua boshe

Kur mashtrohen nga hijet

 

Sa herë që e përjeton vrapin

Mos mendo se je kalorësi i ditës

Dhe mbërrin në cak

Pa asnjë therë në këmbë

 

Ti kalove tej e tej ujërave

Pa i përvjelë  pantallonat

Aty ku të zuri nata

Deri vonë

Bisedove me gjumin tënd

 

Kur u ktheve

Nuk të besuam asgjë

Sepse ti vetë deshe kështu

Nuk na shkrove asnjë letër

As që u interesove

Për dashurinë tënde të madhe

 

 

NË PËRDITËSHMËRINË TONA

 

Nuk kishim fjalë të veçanta

As fraza të fshehura

Ishim thjesht miq

Bisedonim me njeri tjetrin

Për hallet e ditës

 

Rrallë herë i përgojonim të tjerët

Kur na zinte për fyti vetmia

Kafshonim gjuhën

Dhe qeshnim me gotat e zbrazëta

Sepse na mungonin lekët

 

Nuk ishim aq të ngritur

Që ti përgojojmë poetët

Dhe poezinë

S’kishim kaçik or mik

Për punë të mëdha

 

Ne jetonim me dertet e tona

Të vogla

Dhe ato të tjera

Gjysmë të vogla

Gota e verës

Dhe taketukja e zbrazët

Ishin miqtë tanë më të mirë

 

Andaj edhe ishim pa fjalë të veçante

Në përditshmërinë tonë

Kafshonin gjuhën

 

 

TI DHE UNË

 

Ti dhe unë

Nëse nuk ecim  paralel

Si binarët e trenit të zgjyrosur

Mund t’i ngjyrosim të gjitha lulet

Me bukurin e ylberit

 

Ti dhe unë

Në tejdukshmërinë e ajrit

Mund t’i dallojmë njollat

Edhe në sipërfaqen e diellit

Nëse i mprehim shqisat

Në qeshjen e vesës

 

Unë dhe ti

Më mirë me thënë

Ne të dy

Eja ta zbulojmë përsosmërinë

Në tingujt e papërsëritshëm

Të eposit

 

Të ecim ballëlartë

Nëpër shtigjet e kodeve shqiptare

 

Ti dhe unë

Të harrojmë unin tonë

T’i lëmë kokëfortësitë

Nëpër honet më të thella

Të kësaj jete gënjeshtare

 

Ti dhe unë

Të ecim karshi së vërtetës

Kah majat më të larta

Me pastërtinë e ndërgjegjes sonë

 

 

PËR ÇDO KË

 

Kaluam rrugëve

Pa ombrellë kur binte shi

Stërkala vuajtjesh pështillen

Përreth mjegullave

 

Shi i brymtë pikon nën çatinë tonë

Të reshurat na sollën lotin

Kur na i vollën sytë

Ata që shihnin më mirë se ne

 

Ishte dita e pestë e javës

Na than se është nata e madhe

Sonte nëna gatuan ëmbëlsirë

Kinse për engjëjt

Kurse ne varfanjakët e lagjes

I lëpimë edhe sahanët

 

Kemi dëgjuar se kur vjen kjo natë

Engjëjt zbresin në ballkon

T’i marrin erë miellit të fërguar

Nëpër tiganët e blozuar

 

Vijnë edhe kalorësit nga lufta

Që t’i njomin lotët

Me sherbetin e zier

Të vuajtjes shekullore

 

 

II.

 

Kush nuk vjen për natën e  madhe

Në shtëpinë tonë

Ka vend edhe për zogj

 

Për çdo kë

Ka nga një kafshatë buke

Nën çatinë e vjetër të shtëpisë sonë

 

 

HERËT U POÇ RRUSHI

 

Është koha të çelin krizantemat

S’do të dalë më në qytet

Deri sa sythat nuk përtërihen

Si loti i rrushit

Kur i shartojmë hardhitë

 

Mbrëmë bisedova me valët e lumit

Më than

Do të ketë mjaftë ujë sivjet

Për ujitjen e mjegullave

Ua kemi lënë të reshurave

Këtë punë

 

Ti mos më bezdis

Me thyerjen e shtambave

Do të kemi verë edhe për eksport

Hardhia e shtrydhi disa herë vetveten

 

Në fushat tona dielli ka hyrë

Me tërë energjinë e galaktikës

Dhe i poçi pjergullat

E çdo lloji

Nëpër bahçe

Si gjoksi i nuses

Gufon dashuria e hardhisë

 

Nuk pat punë sivjet karkaleci

S’këndoi asnjë këngë lirike

Herët u poç rrushi

Në gotën e verës

Sa që u deh stina

Kur i përzumë mizat

 

 

DITA E DYSHIMTË

 

Si përherë çekanët s’ndalen dot

Kjo natë që rënkon

Nën thundrat e troku të kalit

I këput jelet e erës

 

Vjen një fërfëllizë e dyshimtë

Në mesin e trëndafiltë

Murana prej kadifeje

Ua kthen shpinën vizitorëve

 

Diku përballë shtyllës veriore

Merimanga përtyp rrjetën e vetë

Lulet nëpër bahçet tona

E përzunë edhe bletën e fundit

 

Pas zhytjes së ditës në perëndim

Qielli flakërinë si asnjëherë më parë

Në violinë luante një vashë e vogël

Valsin e fundit të ditës së dyshimtë

 

 

TRENI

 

Disa artikulime zërash

U dëgjuan në mëhallë

Si ulërimat e ujqërve

Zbritën malet në qytet

Posa e hapa gojën të protestoj

Ma mbyllën me ca fasha të gjakosura

Dita u fsheh pas shevarëve

Të sëmurin e lidhen

Për këmbët e kalbura të shtratit

 

Kjo anemi shpirtërore

Zgjati disa vite

Ne e gjetëm vërrimën nën dysheme

Deri sa pëllumbat e argjilë fluturuan

Në qiell pamë disa lloje fluturakësh

Duke e lëruar ajrin e ndotur

Hëna herë ndritët e herë ngrysej

Një kohë zgjati kjo lojë qiellore

 

Kur na ftuan të dalim në bejleg

Ne ikëm pas hithrave

Dhe pritnim trenin e mesnatës

Për në metropolet e perëndimit

 

 

ISHA AQ KOKËFORT

 

Prej një kohe në tjetrën

Për çdo stinë i shkundëm kumbullat

Kishim pak problem

Me harresën

Sa herë që i mbërthyem komçat

Në këmishët e shqyera

Na pengonte frymëmarrja

 

Kisha edhe disa probleme të vogla

Që nuk ju përkasin juve

Këto ishin ekskluzivisht

Problemet e mia

Me kokëfortësinë time

 

Asnjëherë dy gur bashkë nuk i lash

Këtë e din edhe portat e lagjes

Sa herë që hidhërohesha

Inatin tim

E zbrazja si nga shtamba

Nëpër pragje

Të atyre  dyerve ngjyrë arre

 

S’lashë gur në mëhallë

Pa i shkulur nga kalldrëmet

Isha aq kokëfortë

Saqë e gjuaja edhe Zotin

 

 

NESËR BËHET LITAR

 

Nuk mund të them asnjë fjalë

Kështu i mbërthyer

Zgjidhmani gjuhën

T’ju mallkojë edhe farën e juaj

Që përpëlitet në ajër

 

Nuk di se çka mendoni

Kur kështu në këtë mënyrë bisedoni

Me mua

Nuk keni dara

Që kafshojnë mishin tim

 

Kjo zbrazëti ndjenjash

S’ju qon askund

Ju s’keni guxim

Të bisedoni si njeri

Andaj edhe suleni si çakajtë

Në trupat e lisave

 

M’i keni lidhur duart dhe gjuhën
Çka doni tjetër nga unë

Ky copë mishi

Që rri ngjitur për lëkurën time

Një ditë do bëhet litar

Për ngufatjen e derrave të egër

 

 

SHARRAXHIU

 

Duke prerë dru shkurtoja fatin tim

Prej një lagje në tjetrën

I arnoja nëntë gojë me bukë

Ndonjëherë edhe me fasule

 

Kështu e ka kjo punë e krahut

Në ndonjë shtëpi

Ma ofrojnë sëpatën e mprehtë

E diku besa edhe të topitur

 

Asgjë nuk mund të bëja tjetër

Përpos që ta shtrëngoj fortë

Bishtin e ditës me nyje

Të mos më gjakosen duart

 

Jo rrallë herë ngjanë

Që ma mbushin pjatën me mish

E shikoj

Dhe vjedhurazi

Gjej një vend

Në trastën time të shqyer

 

Fare mirë e di

Se kur kthehem në shtëpi

Të shtatë fëmijët e mi

Presin si shkaba
për ta grabitur atë trastë

Nga dora ime

Kush e di se për të satën herë

 

Kërpudhat

 

Pas pushimit të shirave rrebeshe

Nëpër shkurre

Në mënyrë më tinëzare

Ngrehin kokë kërpudhat

 

Disa lloje sosh me shije e pa te

Tamam si njerëzit

Të ëmbla që ja tejkalojnë mjaltit

Dhe farmak si jeta

 

Kërpudha të bardha

Dhe të zeza me  e pa nyje

Kërpudha të përziera

Me disa lloje helmesh

 

Pas shiut të parë

Nuk mbinë kërpudha e dytë

Por ajo e fundit

Që i helmon mëllenjat në fluturim

Dhe të mbetet në fyt

 

 

KUR NA ZË GJUMI

 

Disa herë në ditë

Kalojnë kah rruga e jonë retë

Ne dalim në Cylen

Dhe i krehim ato krife të gjata kuajsh

 

Zbresim në djepin e Lumëbardhit

I lajmë sytë

Me lotin e kristaltë të shkumës

Pastaj ja japim tërmales

Deri te ëndrra e kalasë

 

Qëndrojmë në heshtje

Ose ulemi këmbëkryq

Në prehrin e historisë

Lavire

 

Qeshim me vetveten

Kur i thërrasim kalorësit e nëntokës

Të na rrëfejnë

Për damarët dhe frymëmarrjen

E lisave

 

Kur na zë gjumi në unazën e kodeve

Zbresim në ëndrrat tona

Ku na presin te portat e mëdha

Shtojzovallet

Dhe zanat e malit

 

 

TË LUTEM VOGËLUSH

 

Nëse një ditë

Kthehem në qytet

Ti vogëlush

Mos luaj me vetmin time

Këtë lojë

Disa herë e përjetova në mërgim

 

Më rrahën deri në verbim

Pastaj

Më shtynë të dal prej loje

Dhe ja

Po kthehem sot

Në qytetin tim i përbuzur

Dhe i pashtruar deri në skajshmëri

 

Një kohë të gjatë

I shkela monopatet e jetës

Ato dhiare

M’i shkulën thonjtë

Andaj sot u ktheve tek ti

Me gishta të ngrirë

Atdheu im

 

Ke mundur të lozësh

Ndoshta me zogjtë e verbër

Por të lutem vogëlush

Mos luaj me mua

Më ka lodhur

Për së tepërmi

Kjo lojë e trishtë e jetës

 

 

POEZIA

 

E vetmja gjë që më shëron

Është poezia

Zbarkohet në qenien e ujit

Me tërë forcën e fjalës

Kur djersiten mjegullat

 

Pastaj ngre kokë

Dhe e kërkon të pa mundurën

Në krife të kuajve idhnak

Loton me hingëllimën

Si nuset e maleve tona

 

Del nëpër fusha

Për të hyrë në ëndrrën e shtojzovalleve

Syprina e detit

Fle në bukuri e fjalës

Kur nëpër ëndrrën e valëve

Bisedon me muzat

 

Ndërmjet meje

Dhe poezisë

Çelë lulja më e bukur

Ajo e dhembjes

Që askush nuk mund t’i merë erë

As fjalës

E as kodeve të lashtësisë



(Votes: 0)

Write Your Comment
Your Name:
Your Email:
Security Code:
Title:
Comment:




  • Su
  • Mo
  • Tu
  • We
  • Th
  • Fr
  • Sa
  •  
  •  
  •  
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 11
  • 12
  • 13
  • 14
  • 15
  • 16
  • 17
  • 18
  • 19
  • 20
  • 21
  • 22
  • 23
  • 24
  • 25
  • 26
  • 27
  • 28
  • 29
  • 30
  •  
  •