Resul Shabani
| Sunday, 03.11.2012, 08:15 PM |  

Resul Shabani u lind në Strugë më 14.10.1944. Filloren dhe të mesmen i kreu në vendlindje. Gjuhë dhe letërsi shqiptare studioi në Universitetin e Shkupit dhe të Prishtinës. Fillimisht punoi arsimtar i gjuhës dhe letërsisë shqiptare. Prej vitit l971, u punësua në redaksinë e gazetës "Flaka e vëllazërimit" në Shkup, ku punoi reporter i lirë dhe redaktor i rubrikës së kulturës. Ka qenë edhe redaktor përgjegjës i revistave "Jehona" dhe "Gëzimi" dhe redaktor përgjegjës i Redaksisë së botimit të librit artistik.

Jeton dhe vepron në Shkup.

 

Ka botuar veprat:

 

1974-Liqeni, tregime (Flaka e vëllazërimit)

1975-Peshk, poezi ((Flaka e vëllazërimit)

1978-Hamleti me plis të zi, poezi (Flaka e vëllazërimit)

1978-Shën, tregime (Rilindja)

1982-Anija e vjetër, dy drama (Rilindja)

1983-Ora e liqenit, poezi (Rilindja)

1983-Dashuria e kapitenit, roman (Flaka e vëllazërimit)

1986-Ujëpërshkruesi i fushës, poezi (Flaka e vëllazërimit)

1987-Fani vjen vetëm, tri drama (Flaka e vëllazërimit)

1989-Liqeni, ribotim - lekturë shkolle (Detska Radost)

1989-Oh, Amerika, poezi (Flaka e vëllazërimit)

1990-Dashuria e kapitenit, ribotim-lekturë shkolle (Flaka e vëllazërimit)

1992-Oh, Amerika, maqedonisht (Makedonska kniga)

1994-Qerpik i lagur, tregime (Flaka e vëllazërimit)

1996-Mëkat i trilluar, poezi e zgjedhur (Onufri)

1997-Uji i zemrës, poezi (shqip-rumanisht) (Orient-Oksident- Rumani)

1997-Ora e liqenit, maqedonisht (Matica)

1998-Erë ftoji, poezi e zgjedhur, (në disa gjuhë) (Goce Delçev)

1999-Shtatë drama (Shoqata e Shkrimtarëve Shqiptarë)

2001-Nuse vale, tregime (Klubi letrar ’94)

2003-Përsëri për shelgun vajtues, poezi të zgjedhura (Botim i autorit)

2004-Dashuria e Kapitenit, roman (Onufri)

2004-Përsëri për shelgun vajtues, (Onufri)

2005-POEZI, shqip-maqedonisht (Shoqata e Shkrimtarëve të Maqedonisë)

2005-Hamleti me plis të zi, (Serembe)

2007-Ura prej uji, tregime të zgjedhura (Serembe)

2008-Hamleti me plis të zi, poezi (Mikena)

2009-Ura prej uji, tregime të zgjedhura (Serembe)

2010-Vitrina e skenës, drama (Serembe)

2011-Hamleti me plis të zi, poezi, anglisht (BUN “Shën Kliment Ohridski)

2011- Ura prej uji, tregime të zgjedhura, maqedonisht (Slovo)

2012- Ëndërr e falur, poezi e zgjedhur, maqedonisht (Dijalog)

 

Pesë drama të autorit janë inskenuar në teatrot profesioniste.

Është prezantuar në disa antologji poezie dhe tregimi: - Aliu Aliu “Tregimi shqip”;

Alexandre Zotos  “Anthologie de la poesie albanaise”;

Ali Aliu “Gjysmëshekulli i artë”

Antologji e poezisë shqipe; “Poeti Europei”(italisht);

Ali Aliu Antologjia e poezisë bashkëkohore shqiptare (maqedonisht);

Danilo Kocevski  Fundi i shekullit (maqedonisht);

Sergej Glavnjuk Nga shekulli në shekull (rusisht);

Paul Polidor Fundi i shekullit (rumanisht);

Poetët e Maqedonisë;

Prozatorët e Maqedonisë,

Zoran Ançevski Poetët e P.E.N.-it të Maqedonisë etj;

Luan Topçiu Antologjia e poezisë shqipe (rumanisht);

Bashkim Kuçuku Antologji e poezisë shqipe bashkëkohore,

 

Poezi dhe tregime të autorit janë përkthyer në gjuhë: - anglisht, italisht, rumanisht, frëngjisht, rusisht, spanjisht, serbisht, maqedonisht, turqisht, çekisht, etj.

 

Për krijimtarinë origjinale dhe për përkthimet ka marrë disa çmime:

"Çmimi për Opus letrar" (Shoqata e Shkrimtarëve Shqiptarë në Maqedoni);

"Pena e Artë" - për përkthimin në gjuhën maqedonishte, të poezisë së Fatos Arapit (Shoqata e Përkthyesve Letrarë në Maqedoni);

"13 Nëntori" - për përkthimin në shqip të Antologjisë së Poezisë Maqedonase (Kuvendi i Shkupit);

"Kiril Pejçinoviq" - për përkthimin në maqedonisht të poezisë së Visar Zhitit (ShPLM);

"Çmim special *Serembe*" - për opus lirik (Klubi i Artistëve Laçjanë);

"Çmim *Asdreni*" - për libër më të mirë me lirika midis dy festivaleve(Netët Korçare të  Poezisë);

"Çmim *Skeptri Letrar*" - për opus letrar (Shoqata e Shkrimtarëve të Maqedonisë);

"Mirënjohje *Vilson Bloshmi dhe Genc Leka*" (Shoqata e ish të burgosurve dhe të përndjekurve politikë”; Korçë)

"Çmim *Grigor Përliçev* (ShPLM);

"Çmim shtetëror për kontributin në njohjen reciproke të kulturave Nëna Tereze",

"Çmim *Mjeshtër i përkthimit*" (SHSHM dhe SHPLM);

"Çmim *Kurora poetike*" në Festivalin “Netët Korçare të Poezisë”;

"Çmim *Abdylazis Islami*" - për përkthimin shqip të librit poetik “Hijet e Atdheut” të poetit Rade Siljan;

"Mirënjohje për kontributin në veprimtarinë e festivalit *Këngë Jeho*"(Strugë);

"Mirënjohje për kontributin në dramaturgjinë dhe teatrin shqiptar" (Teatri Amerikan-shqiptar);

"Çmim shtetëror *23 Tetori*" - për kontribut të theksuar në lëmin e letërsisë dhe kulturës,etj.

 

Ka marrë pjesë në mjaft manifestime letrare ndërkombëtare, duke qenë edhe anëtar i shumë jurive. Në ditët e sotshme e gjejmë në gatishmëri si kontribues i pa shtershëm në shkrim, redaktor, si dhe përkthyes i veprave në shumë gjuhë, kryesisht ballkanike ku veçojmë në përditshmëri përkthym nga shqipja në maqedonishte dhe anasjelltas.

 

Ali ALIU:

AROMA POETIKE E JUGUT

 

Resul Shabani si krijues serioz u shfaq që në fillim të viteve 70-ta të shek. XX. Është realizuar, dhe vazhdon të realizohet, si poet, prozator, dramaturg. Në të tre zhanret, me individualitet tani më të formuar, me rreth njëzet vepra të botuara, Resul Shabani është njëri nga të paktët krijues shqiptarë në Maqedoni, që radhitet në mesin e shkrimtarëve të pranuar në shkallë kombëtare. Përzgjedhja prej 80 poezishë, të cilën po ua ofrojmë lexuesve me titullin Përsëri për shelgun vajtues, kryesisht përfshin poezinë e viteve 80-ta të autorit. Njohësi i opusit poetik të këtij krijuesi do të vërejë se, sidomos në rrafsh të shqetësimeve poetike, por edhe në atë të teknikave krijuese, poezia në fjalë është e një prejardhjeje stabile, konsistente - ka të njëjtën parashenjë njohëse...

Mund të thuhet se tërë krijimtaria e Resul Shabanit është në lidhje jetike me vendlindjen, me kujtimet e fëmijërisë. Ky ambient, në këtë vepër është shndërruar në një univers-metaforë. Pikat, si shtylla orientuese, janë: liqeni, lumi (Drini) që buron nga thellësitë e Malit të Thatë dhe Kalishti - fshati buzë gjolit, i poetit. Nga këto vatra nis shtegtimi, tek ato kthehet, duke u ngarkuar e shkarkuar, mbushur e zbrazur. Nga ky univers kujtimi fëmijëror, poeti ka marrë kodet e komunikimit me tërë ambientin. Matrica bosht prej ku rrezaton pluskimi i ngacmimeve, i ngjalljes dhe i ringjalljes së botës virgjërisht të jetuar dhe të ëndërruar, është gjoli. Hapësira e tij shtrihet e pafund dhe e pakapërcyeshme - i ndëshkueshëm kalimi. E ndan atë mespermes lumi mitik që të pranon, të qas ta shoqërosh në rrjedhë, të rrjedhësh edhe ti, por vetëm për pak: rrjedha e tij depërton tej, në botën e paarritshme, virtuale. Valët e Drinziut të kristaltë, gëzim e pikëllim bashkë: i lagin dhe i kalbin këmbët e shavarit, por e lënë të shkrumbohet etjeje koka, fjala e mbërthyer në gojë. Etja poetike shtegton, arratiset e alarmuar rrrjedhës përpjetë, në kërkim gjenezash, në zbulim enigmash dhe misteresh, duke shpaluar shtresime antike dhe mitologjike... Hapen, në këtë shtegtim poetik, si guacat, të risemantizuara legjenda e përralla...

Në këtë etje poetike, me aromë ngrohtësie të jugut, shija e parë është malli; malli i pangushëllueshëm e që në çaste kalon në pikëllim. Kalimi nga malli në pikëllim lidhet, ka burim ndalesën, të pamundshmen, murin - atë që s’të lë të kthehesh tek fëmijëria, duke të mashtruar me kthim përmasash e trajtash virtuale të saj dhe muri që ta ndan gjolin, rrjedhën, burimin, malin. Kërkon ngushëllim etja e poetit, duke u njësuar me shelgun vajtues, me lulen e mbirë mbi sipërfaqen e ujit që ëndërron të lëshojë rrënjë, me kallamin gjysmë i kalbur në thellësi uji e gjysmë zhuritur etjeje në barkën, e cila, e lënë në mëshirë të diellit, ëndërron të lundrojë. E shkallëzimi i mallpikëllimit, në këtë lirikë me tipare vërtet të veçanta dhe individualitet karakteristik në poezinë e sotme shqiptare, mbetet si vërshim i brendshëm, si shpërthim i heshtur: i duhet të pëlcasë nga brenda shkëmbit, të bëhet copë e grimë, duke u rrokullisur greminës për të shuar etjen, për ta prekur rrjedhën, valët, për të përcjellë mesazhe malli e pikëllimi... Lexuesi i para sa e sa viteve, kur është shkruar dhe botuar për herë të parë kjo poezi, frymëzuar nga malli për kohën e ikur, të nxitur e zgjuar pas çdo kthimi fizik dhe imagjinativ të poetit, ka mundur dhe s’ka mundur ta zbërthejë shqetësimin e brendshëm të metaforës-univers të saj: hapësira brenda kurorës malore që e mban në prehër liqenin, hapësira që përshkohet mespërmes nga Drini i Zi, ajo është dhe s’është e poetit. Mbi këtë qenie dhe mosqenie, është zënë, është gatuar opusi letrar i pasur dhe i veçantë i Resul Shabanit... Edhe bashkëbisedimi poetik me peshkun e peshkatarin, me shotën, me rrjetën dhe yjet kapur në të... kanë këtë gjuhë ezopike që, gjeti shteg për t’u përcjellë.

Brenda kësaj hapësire - vatër e pashuar për rishqetësime poetike, do të artikulohen edhe reflekse nga përditshmëria, edhe ato të natyrës intime, që gjithashtu nuk mungojnë në vëllimin me poezi të përzgjedhura - Përsëri për shelgun vajtues të Resul Shabanit.

 

Shkup, 10 Nëntor 2003



(Votes: 2 . Average: 5/5)

Write Your Comment
Your Name:
Your Email:
Security Code:
Title:
Comment:




  • Su
  • Mo
  • Tu
  • We
  • Th
  • Fr
  • Sa
  •  
  •  
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9
  • 10
  • 11
  • 12
  • 13
  • 14
  • 15
  • 16
  • 17
  • 18
  • 19
  • 20
  • 21
  • 22
  • 23
  • 24
  • 25
  • 26
  • 27
  • 28
  • 29
  • 30
  •  
  •  
  •